ترجمه رسمی متن کامل توافقنامه هسته‌ای ایران و ۱+۵ و متن انگلیسی آن

برنامه اقدام مشترک
مقدمه
هدف از این مذاکرات دست یافتن به راه‌حلی مورد توافق دوطرف، جامع و بلند مدت است که این اطمینان را به وجود می‌آورد که برنامه هسته‌ای ایران، منحصراً صلح‌آمیز است. ایران کراراً تصریح کرده است که تحت هیچ شرایطی در پی تولید تسلیحات هسته‌ای نخواهد بود. این راه‌حل جامع، بر اساس اقدامات ابتدایی ذیل شکل خواهد گرفت و در گام نهایی به یک بازه زمانی مورد توافق و برطرف شدن نگرانی‌ها، منتهی می‌شود.
این راه‌حل جامع ایران را قادر می‌سازد تحت مفاد مربوطه در معاهده منع گسترش تسلیحات هسته‌ای (ان‌پی‌تی) و برابر با تعهداتی که این مفاد برای این کشور ایجاب می‌کند، از حق بهره‌برداری از انرژی هسته‌ای برای اهداف صلح‌آمیز برخوردار شود. این راه‌حل جامع، در برگیرنده یک برنامه غنی سازی مورد توافق دوطرف است، که با اِعمال محدودیت‌ها و اقدامات شفاف‌ساز به منظور حصول اطمینان از ماهیت صلح‌آمیز آن، [همراه خواهد بود]. این راه‌حل جامع، به مثابه مقوله‌ای یکپارچه است که در آن هیچ چیز مورد توافق نخواهد بود تا زمانی که در مورد همه چیز توافق صورت گیرد. این راه‌حل جامع، فرایندی دو‌سویه و گام به گام خواهد بود و منجر به برداشته شدن کامل همه تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل و نیز تحریم‌های چند جانبه و ملیی خواهد شد که بر برنامه هسته‌ای ایران وضع گردیده بود.
اقدامات مضاعفی در فاصله میانی اقدامات ابتدایی صورت خواهد گرفت و گام نهایی، شامل اقدامات مختلفی خواهد بود، از جمله در دستور کار قرار دادن قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل با نیت ایجاد نتیجه‌ای رضایت بخش برای شورای امنیت سازمان ملل در مورد این مسئله. گروه ایی3+3 و ایران موظف هستند با حسن نیت به اجرای اقدامات کوتاه مدت دوجانبه و راه‌حل جامع، بپردازند و آنها را به ثمر برسانند. کمیسیونی مشترک از [نمایندگان] ایی3/ایی‌یو‌+3 و ایران، تشکیل خواهد شد تا بر اجرای اقدامات کوتاه مدت نظارت داشته باشد و مسائل احتمالی را پاسخ گوید، البته با در نظر گرفتن این مهم که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، مسئول تأیید اقدامات مربوط به امور هسته‌ای، خواهد بود. کمیسیون مشترک با همکاری آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، حل و فصل مسائل نگران کننده گذشته و حال حاضر را تسهیل خواهد کرد.
مفاد اصلی اولین گام
اولین گام به لحاظ زمانی محدود و طول مدت آن شش ماه خواهد بود و در صورت توافق دو طرف قابل تجدید است، که در طول این مدت همه اطراف ماجرا تلاش خواهند کرد تا فضای سازنده برای انجام مذاکرات با حسن نیت، پابرجا باقی بماند.
ایران به صورت داوطلبانه اقدامات زیر را در دستور کار قرار خواهد داد:
• نیمی از ذخیره اورانیوم 20 درصد غنی شده موجود، به اکسید اورانیوم 20 درصد تبدیل می‌شود تا به منظور تولید سوخت برای راکتور پژوهشی تهران، مورد استفاده قرار گیرد. مابقی یو‌اف‌6 (UF6) 20 درصد به اورانیوم با غنای کمتر از 5 درصد تبدیل می‌شود. هیچگونه برنامه‌ای هم برای بازگشت این فرایند در کار نخواهد بود.
• ایران اعلان می‌کند که در طول این بازه شش ماهه، غنی سازی بالای 5 درصد نخواهد داشت.
• ایران اعلان می‌کند که فعالیت‌های خود در تأسیسات غنی سازی سوخت نطنز1،  فردو2  یا راکتور اراک3،  که در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با عنوان آی‌آر-40 (IR-40) شناخته می‌شود، گسترش نخواهد داد.
• ایران تصمیم گرفته است به محض آمادگی خط تبدیل یو‌اف‌6 (UF6) با غنای 5 درصد به یو‌اُ2 (UO2)، ظرف مدت همین بازه شش ماهه، آن میزان یو‌اف‌6 (UF6) را که به تازگی تا 5 درصد غنی شده است را به اکسید یو‌اف‌6 (UF6) تبدیل کند؛ مطابق با آنچه که در برنامه عملیاتی تأسیسات تبدیل اعلان شده به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، ذکر شده است.
• تأسیسات جدیدی برای غنی سازی ایجاد نخواهد شد.
• ایران به فعالیت‌های تحقیقاتی و توسعه‌ای تحت نظارت خود ادامه خواهد داد، از جمله فعالیت‌های تحقیقاتی و توسعه‌ای در عرصه غنی سازی که برای انباشت اورانیوم غنی شده، طراحی نشده‌اند.
• هیچگونه بازفراوری صورت نخواهد گرفت و هیچ گونه تأسیساتی که قادر به انجام بازفراوری است، ایجاد نخواهد شد.
• افزایش نظارت‌:
* فراهم کردن اطلاعاتی مشخص برای آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، از جمله اطلاعات مربوط به طرح‌ و نقشه‌های ایران برای تأسیسات هسته‌ای، توصیف و شرحی کامل از ساختمان هر یک از سایت‌های هسته‌ای، توصیف و شرحی کامل از گستره عملیات‌های هر یک از تأسیساتی که به طور خاص به فعالیت‌های هسته‌ای مشغول هستند، اطلاعات در مورد معادن و شرکت‌های نورد اورانیوم و اطلاعات در مورد مواد منبع. این اطلاعات ظرف مدت سه ماه پس از پذیرش انجام این اقدامات، فراهم می‌گردد.
* تسلیم یک پرسشنامه اطلاعات طراحی (DIQ) به روز شده از راکتور اراک، که در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با عنوان آی‌آر-40 (IR-40) شناخته می‌شود، به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی.
* برداشتن گام در جهت توافق با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به منظور اعمال پادمان‌های [آژانس] در مورد راکتور اراک، که در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با عنوان آی‌آر-40 (IR-40) شناخته می‌شود.
* در هنگامی که ناظران آژانس برای تأیید اطلاعات طراحی، تأیید داشته‌ها در خلال بازرسی‌ها، تأیید داشته‌های فیزیکی و نظارت‌های سرزده، حضور ندارند، ناظر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اجازه خواهد داشت تا بایگانی آفلاین دوربین‌های مستقر در فردو و نطنز را بررسی کند.
* ناظر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اجازه دارد به وارد زیر دسترسی داشته باشد:
– کارگاه‌های مونتاژ سانتریفیوژ؛ 4
– کارگاه‌های تولید چرخنده سانتریفیوژ و تأسیسات ذخیره سازی؛ و
– معادن و شرکت‌های نورد اورانیوم.
در مقابل، گروه ایی3/ایی‌یو‌+3 به صورت داوطلبانه اقدامات زیر را در پیش خواهد گرفت:
• متوقف ساختن تلاش‌های بیشتر برای کاهش فروش نفت خام ایران به منظور فراهم آوردن اینکه مشتری‌های کنونی ایران حجم متوسط خرید نفت خام خود از ایران را از سر گیرند. امکان بازگشت حجم مورد توافقی از عواید مسدود شده در خارج از کشور. برای این فرایند فروش نفت، تحریم‌های [مربوطه] اتحادیه اروپا و آمریکا برداشته خواهد شد و خدمات بیمه و حمل و نقل با آن همراه خواهد بود.
• تحریم‌های آمریکا و اتحادیه اروپا در موارد زیر به حالت تعلیق درمی‌آید:
1) صادرات پتروشیمی ایران و نیز تحریم‌های مربوط به خدمات مرتبط با این صادرات.5
2) طلا و فلزات گرانبها و نیز تحریم‌های مربوط به خدمات مرتبط با آنها.
3) تحریم‌های آمریکا بر صنعت خودرو سازی ایران و نیز تحریم‌های مربوط به خدمات مرتبط با این صنعت به حالت تعلیق درخواهد آمد.
4) صدور مجوز برای تأمین و استقرار قطعات یدکی لازم برای تأمین امنیت پرواز‌های غیر نظامی در ایران و خدمات مرتبط با آن. صدور مجوز برای 5) انجام اقدامات بازرسی و تعمیرات مربوط به امنیت [پروازی] در ایران به همراه خدمات مرتبط با آن.6
6) هیچ تحریم جدیدی از طرف شورای امنیت سازمان ملل بر فعالیت‌های هسته‌ای ایران وضع نمی‌شود.
7) هیچ تحریم جدید از طرف اتحادیه اروپا بر فعالیت‌های هسته‌ای ایران وضع نمی‌شود.
8) دولت آمریکا، با همکاری مستمر و ایفای نقش متناسب رئیس جمهور و کنگره، مانع اعمال تحریم‌های جدید علیه فعالیت‌های هسته‌ای ایران خواهد شد.
9) ایجاد یک کانال مالی به منظور تسهیل روابط تجاری بشردوستانه برای رفع نیازمندی‌های داخلی ایران، با استفاده از عواید نفتی خود ایران که در خارج از این کشور مسدود شده است. روابط تجاری بشردوستانه عبارت است از تراکنش‌های مربوط به محصولات خوراکی و کشاورزی، دارو، ادوات پزشکی و خسارات پزشکی که در خارج [بر ایران] تحمیل شده. این کانال از طریق بانک‌های مشخصی در خارج از ایران و بانک‌های ایرانی که هدف تحریم‌ها نیستند، و در هنگام ایجاد این کانال مشخص خواهند شد، باز خواهد بود.
این کانال همچنین اقدامات زیر را میسر می‌سازد:
– انجام تراکنش‌های لازم برای پرداخت معوقات ایران به سازمان ملل؛
– پرداخت حق‌التدریس دانشگاه‌ها و کالج‌های خارجی که دانشجویان ایرانی در آنها تحصیل می‌کنند، تا سقف مدت زمان توافقی شش ماهه.
– افزایش آستانه اختیار اتحادیه اروپا برای انجام تراکنش‌های مربوط به روابط تجاری تحریم‌ نشده، به میزان مورد توافق.
مفاد اصلی گام نهایی برای رسیدن به یک راه‌حل جامع
گام نهایی برای رسیدن به یک راه‌حل جامع، که اطراف این توافقنامه قرار است ظرف مدت کمتر از یک سال پس از پذیرش این سند، کار مذاکرات آن را به اتمام رسانده و اجرای مفاد آن را آغاز کنند، از قرار زیر است:
• مشخص ساختن یک بازه زمانی بلند مدت و توافق بر سر آن.
• مشخص ساختن حقوق و تکالیف اعضای معاهده ان‌پی‌تی و توافقنامه‌های پادمانی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی.
• برداشته شدن کامل تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل، چند جانبه و ملی وضع شده علیه فعالیت‌های هسته‌ای، و نیز تحریم‌های
مربوط به روابط تجاری، تکنولوژی، امور مالی و انرژی، بر اساس یک برنامه زمانی مورد توافق دو طرف.
• در پیش گرفتن یک برنامه غنی سازی مورد توافق دو طرف با در نظر گرفتن معیار‌های منطبق بر نیازمندی‌های عملی و نیز اعمال محدودیت بر گستره و سطح فعالیت‌های غنی سازی، ظرفیت آن، محل انجام آن و ذخایر اورانیوم غنی شده، برای مدت زمان مورد توافق.
• بر طرف کردن کامل نگرانی‌های مربوط به راکتور اراک، که در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با عنوان آی‌آر-40 (IR-40) شناخته می‌شود. هیچگونه بازفرآوری انجام نخواهد شد و تأسیساتی که قادر به انجام بازفراوری باشد، ایجاد نمی‌گردد.
• اجرای کامل اقدامات مورد توافق شفاف سازی و تقویت و افزایش نظارت‌ها. تأیید و اجرای پروتکل الحاقی، که نیازمند ایفای نقش رئیس جمهور و مجلس [در ایران] است.
• در نظر گرفتن همکاری‌ بین‌المللی در عرصه فعالیت‌های صلح‌آمیز هسته‌ای، از جمله تحصیل راکتور‌های پیشرفته تولید انرژی و پژوهشی آب سبک و ادوات مرتبط با آنها و تأمین سوخت هسته‌ای مدرن و نیز ادامه فعالیت‌های تحقیقاتی و توسعه‌ای مورد توافق.
در پی اجرای موفقیت‌آمیز گام نهایی برای رسیدن به راه‌حل جامع در طول بازه زمانی مشخص شده برای آن، با برنامه هسته‌ای ایران نیز همانند برنامه‌های غیر تسلیحاتی هسته‌ای دیگر کشورهای عضو ان‌پی‌تی برخورد خواهد شد.
با توجه به گام نهایی و هر اقدامی که فیمابین این اقدامات صورت خواهد گرفت، اصل استاندارد « هیچ چیز مورد توافق نخواهد بود تا زمانی که در مورد همه چیز توافق صورت گیرد»، اعمال خواهد شد.
————————————————————
پاورقی:
1. به عبارت دیگر، در این بازه شش ماهه ایران یو‌اف‌ 6 را به سانتریفیوژ‌های مستقر شده خود تزریق نخواهد کرد و اورانیوم غنی نمی‌سازد. هیچ سانتریفیوژ اضافی مستقر نمی‌شود. ایران اعلان می‌کند که در طول مدت اولین بازه شش ماهه، سانتریفیوژ‌های موجود [در این تأسیسات را] با سانتریفیوژ‌های مشابه جایگزین می‌سازد.
2. در فوردو، چهار آبشار مستقر شده در این تأسیسات برای غنی سازی اورانیوم، هیچگونه غنی سازی بالاتر از 5 درصدی را انجام نخواهند داد. هیچگونه یو‌اف‌6 به 12 آبشار دیگر تزریق نمی‌شود و این آبشارها در حالت غیرعملیاتی باقی خواهند ماند. هیچ ارتباطی میان آبشارها ایجادنمی‌گردد. ایران اعلان می‌کند که در طول اولین بازه شش ماهه، سانتریفیوژ‌های موجود ‍(در این تأسیسات) را با سانتریفیوژ‌های مشابه جایگزین می‌کند.
3. ایران نگرانی‌های مربوط به ساخت و ساز در راکتور اراک را بر طرف می‌کند؛ در مدت این بازه شش ماهه راکتور به کار نخواهد افتاد یا سوخت یا آب سنگین به آن تزریق نمی‌شود؛ همچنین سوخت اضافی برای این راکتور مورد سنجش قرار نمی‌گیرد یا سوخت بیشتری برای آن تولید نمی‌شود و همچنین تأسیسات باقی مانده برای اتمام کار نیروگاه، استقرار پیدا نمی‌کند.
4. بر اساس طرح و نقش‌های این کارگاه، تولید دستگاه سانتریفیوژ ایران در طول این شش ماه فقط محدود به جایگزینی سانتریفیوژ‌های از کار افتاده خواهد بود.
5. «تحریم‌های وضع شده بر خدمات مرتبط» یعنی هر گونه خدماتی که موضوع تحریم‌های آمریکا یا اتحادیه اروپا قرار می‌گیرند، از جمله بیمه، حمل و نقل یا امور مالی، تا زمانی که هر یک از این خدمات مرتبط با تحریم وضع شده بوده و برای تسهیل تراکنش‌های مدنظر، ضروری باشند. این خدمات می‌توانند با هر نهاد ایرانی که هدف تحریم‌ها قرار نگرفته است، صورت پذیرند.
6. برداشته شدن تحریم‌ها می‌تواند شامل حال آن دسته از شرکت‌های خطوط هوایی ایرانی شود که هدف تحریم قرار نگرفته‌اند؛ همچنین این رفع تحریم شامل حال ایران ایر می‌شود.

علی محمد افغانی نویسنده کرمانشاهی

علی محمد افغانی، شاعر معاصر ایرانی است که با رمان “شوهر آهو خانم”، نخستین رمان بلند و اجتماعی به زبان فارسی، به شهرت رسید.
-زندگینامه
علی محمد افغانی در ۲۱ آذرماه سال ۱۳۰۴ در کرمانشاه متولد شد. وی در خانواده‌ای نسبتاً فقیر به دنیا آمد. پس از گذراندن دوره متوسطه در زادگاهش، به تهران آمد و وارد دانشکده افسرى شد. چون دانشجوی ممتازی بود، با استفاده از بورس تحصیلی به آمریکا رفت و در همان جا با ادبیات و رمان آشنا شد. در سال ۱۳۳۳ هنگام بازگشت از آمریکا، به اتهام عضویت در حزب توده [۸] دستگیر شد و مدت ۴ سال به زندان قصر منتقل گردید. در زندان نگارش رمان “شوهر آهو خانم” که هفت سال از زندگى یک خانواده را به تصویر مى‏کشید و حکایت ماجراهاى پر کش و قوس و جذاب “سید میران سرابى” با همسرش “آهو” و میهمان ناخوانده همسر دومش “هما” را آغاز کرد. این رمان یکى از مهم‌ترین رمان‏هاى کلاسیک ایرانى نام گرفت و در سال ۱۳۴۰ از سوى “انجمن کتاب ایران” به عنوان رمان برگزیده انتخاب شد.
بعد از آزادى از زندان در یک شرکت ژاپنى استخدام شد، سپس کتاب “شادکامان دره قره‌سو” را نوشت. او انتظار داشت از “شادکامان دره قره‌سو” به خوبى “شوهر آهو خانم” استقبال شود که نشد و صرفاً در برخى مجلات اشاراتى به آن داشتند؛ افغانی در این خصوص می‌گوید: «این کار تعمدى بود و قصد کوبیدن کتابم را داشتند».
پس از آن ۱۰ سال چیزى ننوشت، زیرا برای تأمین هزینه‌های مالی در شرکت ژاپنى کار می‌کرد که در آن فضاى سالم کارى وجود داشت و حقوق مناسبى هم مى‏گرفت و تنها به کار مشغول بود. همچنین او تصور می‌کرد اگر بخواهد بنویسد در دام روزنامه‌هاى رژیم مى‌افتد و فضاى ادبى آن زمان روزنامه‌ها نیز با کمک‌خرج دولت منتشر مى‌شدند که باید ناگزیر به همکارى با آن‌ها مى‌شد. افغانى در سال‏هاى بعد نیز کتاب‏هایى به چاپ رساند، اما دیگر آثار وی به اندازه “شوهر آهو خانم” محبوبیت پیدا نکرد.
افغانی کمتر داستان کوتاه نوشته‌ و معتقد است داستان‌های کوتاه او به پای بعضی از داستان‌های کوتاه نویسندگان دیگر نمی‌رسد. افغانی به آمریکا مهاجرت کرد و در آنجا ساکن شد. او همچنین زندگینامه خود را به زبان انگلیسی نوشت.

خانواده
پدر علی محمد افغانی، حسینقلی و مادرش صغری اصفهانی بودند، پدر علی محمد در بحبوحه‌ انقلاب مشروطه به کرمانشاه رفت و در آنجا ماندگار ‌شد. افغانی در رابطه با خانواده‌اش می‌گوید: «پدرم در اصفهان با کسی که سرباز ارتش سالارالدوله بود، اختلاف پیدا کرد. او گزارش داد که پدرم به سمت او تیراندازی کرده، می‌خواستند پدرم را بگیرند. پدربزرگم به پدرم گفت که مدتی از اصفهان برو سمت کربلا، پدرم به همراه پسر عمویش راهی عتبات شدند و بعد برگشتند کرمانشاه. پسر عموی پدرم در آن‌جا ازدواج کرد و ماندگار شدند. بعد هم پدرم با مادرم که اصفهانی بود ازدواج کرد و دیگر ماندند در کرمانشاه. در واقع “بافته‌های رنج من” حکایت همین‌ها هست».

تحصیلات
علی محمد افغانی تا کلاس ششم متوسطه در کرمانشاه درس خواند و در منطقه غرب کشور شاگرد اول شد. سپس برای ادامه تحصیل در رشته پزشکی به دانشکده افسری در تهران آمد. بعد از این‌که نتوانست کنکور پزشکی بدهد، تب مالت گرفت و این باعث شد که رشته‌اش را عوض کند.
او برای این که مکانی برای زندگی داشته باشد، مجبور شد به “پیاده‌نظام ارتش” در دانشکده افسری ارتش برود. او به علت ممتاز بودن در دوره دانشگاه، بورس تحصیلی آمریکا را گرفت و سال ۱۳۳۰ بعد از ترور “رزم‌آرا” برای گذراندن دوره نظامی به آمریکا رفت. آن موقع فعالیت نویسندگی نداشت ولی کتاب‌هایی که در دسترس داشت، از جمله کارهای “صادق هدایت [۹]” را خواند و با ادبیات داستانی آشنا شد.
افغانی اولین شیوه‌های داستان‌سرایی را از کتاب “تکنیک داستان‌سرایی” که از آمریکا با خود آورده بود آموخت، او می‌گوید: «قدری از این کتاب را خوانده بودم که در زندان “ابراهیم یونسی” نویسنده و مترجم ایرانی، آن را از من گرفت. یونسی آدم بااستعدادی بود انگلیسی‌ را در زندان یاد گرفت».

شاهنامه‌خوانی به شوق داستان
افغانی می‌گوید: «شاهنامه فردوسی را پدرم دوست داشت، من برایش می‌خواندم و خودم هم به آن علاقه‌مند شدم. در دوران کودکی البته به شوق ادبی آن را نمی‌خواندم، بلکه به شوق داستان می‌خواندم».

فعالیت‌های سیاسی
عضویت در حزب توده
افغانی زمانی که در آمریکا مشغول به تحصیل بود، عضو سازمان افسران حزب توده [۸] شد. او در مورد چگونگی ملحق شدن به این حزب می‌گوید: «بعد که وارد دانشکده افسرى شدم در فعالیت‏هاى حزبى علیه شاه شرکت نموده و به دوستم “حسن پیروزى” که در کرمانشاه بود و بعدها به زندان افتاد نامه ‏اى نوشتم و چون او در فعالیت‏هاى حزبى بود مشوق من شد و من به حزب توده گرویدم. برایم همواره این نکته مبهم بود که آیا خدمتى که یک نویسنده مى‏ کند در حد مبارزات سیاسى هست؟ و لذا بعد از بازگشت به ایران و رفتن به زندان شوق نویسندگى در من بالا گرفت و دست‌نوشته‌های شوهر آهو خانم محصول همان دوره است».

از دستگیری و محکومیت به اعدام تا آزادی
افغانی در سال ۱۳۳۳ هنگام بازگشت از آمریکا، که مصادف با سال پس از سرنگونی حکومت “دکتر مصدق [۱۰]” و کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ بود، به اتهام توده‌ای بودن در فرودگاه دستگیر و به زندان قصر منتقل شد.
وی در دادگاه به اعدام محکوم شد و سپس همراه با عده‌ای دیگر از افسران توده‌ای محکوم به اعدام، با یک درجه تخفیف به حبس ابد محکوم گشت. اسد الله علم [۱۱] (وزیر دربار شاه) می‌نویسد: «اعلی‌حضرت در روزهای آغاز محاکمه افسران توده‌ای چند بار گفت که باید حداقل ۱۵۰ نفر آنان تیرباران شوند تا دیگر هیچ ارتشی از این غلط‌ها نکند». اما فشار جهانی زیاد بود و به همین دلیل اعدام‌ها نتوانست ادامه پیدا کند و علی محمد افغانی مانند موارد مشابه و فراوان آن سال‌ها با یک درجه تخفیف حکم ابد گرفت و در آبان ماه سال ۱۳۳۷ از زندان آزاد شد.

از پای چوبه دار تا خلق آثار ماندگار
“اسماعیل محقق دوانی” از افسران عضو حزب توده [۸] که به فرمان شاه اعدام شد، یکی از دوستان نزدیک افغانی بود. او اولین کسی بود که افغانی را تشویق می کرد که بنویسد و به او می گفت: «اگر همه ما اعدام شویم، تو تبرئه می‌شوی. اما از این‌جا که رفتی بیرون این جریانات را بنویس» و این اولین دغدغه‌ علی‌ محمد شد و او را به نویسنده شدن نزدیک کرد و فکر کرد رسالتی را بر دوش دارد و باید هر آن‌چه که اتفاق افتاده بنویسد.
اولین کتابی که افغانی نوشت “درباره‌ مفاسد و مظالم در ارتش” بود، او این کتاب را به محقق داد تا بخواند، روزی که رأی اعدام محقق آمد، محقق کتاب را به یکی از همشهری‌های افغانی داد تا برایش ببرد، اما او کتاب را گم کرد. افغانی می‌گوید: «بعد از این کتاب بود که فهمیدم رمان یعنی چه؟ و چقدر نوشتن رمان خوب سخت است».

قریحه نویسندگی حاصل یک اتفاق یا تصادف
علی‌ محمد افغانی می‌گوید: «اگر زندان نمی‌رفتم، ممکن بود نویسنده نشوم».این تصادف زندگی او را عوض کرد. او نویسنده شدن نویسندگان دیگری مثل “جک لندن” را هم حاصل یک تصادف یا اتفاق می‌داند و می‌گوید: «مسابقه‌ای را در روزنامه‌ای برای انتخاب بهترین مقاله درباره‌ دریا راه انداخته بودند. معلوم است کسی که روی دریا بوده بهتر می‌تواند درباره دریا بنویسد. البته ذوق و قریحه نویسندگی هم لازم است، اما این قلم را باید کشف کرد. جک لندن هر دو را داشت، یعنی هم تجربه زندگی روی دریا و هم ذوق و قریحه نویسندگی، مقاله‌ای در‌این‌باره نوشت که انتخاب شد. بعد هم مسیر زندگیاش عوض شد و افتاد در عرصه داستان‌نویسی».

انگیزه علی محمد افغانی از ورود به عرصه نویسندگی
علی محمد افغانی می‌گوید: «همواره دو دسته وارد حوزه ادبیات مى ‏شوند. یکى هست که ذوق و استعدادش را دارد ولى تجربه خاصى ندارد و دیگر که تجربیات مختلف در زمان‏ها و مقاطع مختلف بر زندگى‏اش تأثیرگذار بوده است. من در زمره گروه دوم بودم و کتاب‏ها چنین تأثیرى را بر من نهاده ‏اند و این نداى درونى همواره با من بود. سال‏هاى ۱۳۲۴ – ۱۳۲۵ سال‏هاى پرخروشى بود و ما از دوره خفقان رضاشاه بیرون آمده بودیم و روشنفکران آزادى بیان پیدا کرده بودند و تصمیم گرفتیم که در همان زمان مثل دوران انقلاب، که مردم از زیر یوغ دیکتاتورى آزاد شدند، خودسازى کنیم. در آن دوران کتاب‏هاى “صادق هدایت [۹]” مرا جذب مى‏ کرد. اما فقط صادق هدایت نبود، آثار “چوبک” و “جمال‌زاده [۱۲]” نیز برایم جذاب بودند و از آثار غربى هم کتب “خوشه ‏هاى خشم”، “جاده ‏هاى تنباکو” و…که از مشکلات طبقاتى صحبت مى‏ کردند، برایم جذابیت داشت».

نگارش اولین رمان بلند اجتماعی در زندان
علی محمد افغانی “شوهر آهو خانم” را در زندان و طی ۳ سال نوشت. برای نوشتن این کتاب، نظم و ترتیب خاصی برای نوشتن نداشت، زیرا نوشتن او تابع مسایل زندان بود. وقتی این کتاب را می‌نوشت یک کتاب انگلیسی جلویش باز بود تا نگهبان‌ها فکر کنند که او دارد این کتاب را می‌خواند و ترجمه می‌کند، اما واقعیت چیز دیگری بود، او داشت اولین رمانش را می‌نوشت.
شبها به اتفاقات رمان و شخصیتها فکر میکرد و روزها مینوشت. گاهی برای این که یادش نرود به چه چیزهایی فکر کرده، حوادث و اتفاقات را به صورت خلاصه یا رمزی روی دیوار کنار تختش می نوشت. روزها هم بلند می‌شد و مشغول نوشتن اتفاقاتی می شد که شبها به آنها فکر کرده بود.

مروری بر رمان مشهور “شوهر آهو خانم”
شوهر آهو خانم نخستین اثر علی محمد افغانی محسوب می‌شود که با استقبال بی‌نظیری در بازار کتاب ایران رو به رو شد. انتشار این رمان حجیم ۱۰۰۰ صفحه‌ای در سال ۱۳۴۰ حادثه‌ای مهم در بازار کتاب و ادبیات داستانی ایران بود. علی محمد افغانی این رمان را در سال‌های زندان ۱۳۳۳ تا ۱۳۳۸ نوشت و پس از خروج از زندان اقدام به چاپ آن با هزینه شخصی نمود زیرا ناشری حاضر به چاپ داستان بلند یک نویسنده ناشناس نبود.
با محبوبیت اولین رمان علی‌ محمد افغانی، سینماگران از روی آن فیلم‌نامه‌ای نوشتند و فیلم آن نیز ساخته شد. فیلم شوهر آهو خانم بار دیگر نام کتاب و نویسنده را بر سر زبان‌ها انداخت. اما از اواخر دهه ۱۳۴۰ نام آن اندک‌اندک رو به فراموشی گذاشت، تا اینکه در زمان انقلاب به‌ کلی از خاطره‌ها محو شد. با این وجود این کتاب چندین بار تجدید چاپ شد و همچنان خوانندگان خود را دارد.
رمان دوم وی با نام “شادکامان دره قره‏سو” که آن هم یک رمان بزرگ ۸۰۰ صفحه‌ای بود به اندازه اولین رمان وی محبوبیت پیدا نکرد اما مورد توجه قرار گرفت.

“شوهر آهو خانم” رمانی در نکوهش آئین چندهمسری
داستان در سال ۱۳۱۳ در کرمانشاه رخ می‌دهد و درون‌مایه اصلی داستان با واقعیت اسف بار زندگی زنان در لایه‌های پایینی جامعه در آن سال‌ها ارتباطی نزدیک دارد و در نکوهش آئین چندهمسری است. در این رمان مناسبات خانوادگی و ضوابط احساسی و عاطفی مرتبط با آن بیان شده است.‏

ارتباط “شوهر آهو خانم” با واقعیت‌ها و تضادهای جامعه
افغانی در مورد ضعیف بودن دیگر آثارش در مقایسه با “شوهر آهو خانم” می‌گوید: «چون آن موقع مدتى را در محیط زندان سپرى کرده بودم و تمام روز را در عالم آهو خانم و سید میران سرابى مى‏گذراندم، ولى پس از زندان با شروع کار در یک شرکت ژاپنى تمرکز لازم برایم وجود نداشت. زندان مکانى براى تمرکز حواس نبود. در بندى که ما بودیم حدود ۱۳۰ زندانى وجود داشت و در هر اتاقى هم ۵ – ۶ زندانى، و لذا جایى براى تمرکز نبود و مدتى مى ‏نوشتم و بعد باید کمى کار را تعطیل مى ‏کردم تا شاید شرایط براى نوشتن دوباره فراهم شود. خودم هم مى‏ دانم که شوهر آهو خانم ارتباط بسیار نزدیکى با واقعیت‏هاى روحى، روانى و تضادهاى جامعه دارد و بیانگر انقلابى است که در یک خانواده کوچک به وجود آمده و من آن را حس کرده بودم و شناختم، به همین دلیل کتاب مطرحى است، طورى که در آثار نویسندگان خارجى هم شما چنین چیزى نمى‏ بینید».

تعبیر منتقدان از کتاب علی محمد افغانی
“سیروس پرهام” مترجم و نویسنده، در مجله “راهنمای کتاب” از تولد “شوهر آهو خانم” به عنوان تولد یک رمان واقعی به زبان فارسی تعبیر کرد. “محمد علی اسلامی نـدوشن” شاعر، مترجم و پژوهشگر برجسته ایرانی، درباره “شوهر آهو خانم” در “مجله یغما” گفت: «انتشار شوهر آهو خانم نشان داد که به رغم سمومی که در هوا پراکنده است، هنوز ایران می‌تواند درست در لحظه‌ای که انتظار می‌رود، شگفتی‌هایی از آستین بیرون آورد».
“نجف دریابندری” مترجم و نویسنده، داستان را با آثار “اونوره دو بالزاک” نویسنده فرانسوی که او را پیشوای مکتب رئالیسم اجتماعی در ادبیات می‌دانند، قابل مقایسه دانست.
دریابندری در اثر خود با نام “گفتگو با نجف دریابندری” باز هم درباره افغانی نوشت و گفت: «افغانی پس از نوشتن “شوهر آهو خانم” و “شادکامان دره قره‌‌سو” خالی شد و دیگر نتوانست اثر برجسته‌ای بیافریند… با وجود آنکه نثرش برای کاری که می‌کند خوب است، اما کارهایش ویرایش نشده ‌است. یعنی نه خودش این کار را کرده و نه ادیتوری داشته که کارش را قبل از چاپ بخواند و به اصطلاح حشو و زوائدش را حذف کند».

ویژگی های شخصیتی علی محمد افغانی
علی محمد افغانی از جمله نویسندگانی است که کمتر مصاحبه می‌کند و از گرفتن عکس و ثبت تصویر خوداری می نماید. او این کارها را نوعى تجمل مى‌داند و مى‌گوید: «عکس خاطره‌اى از گذشته است و از گذشته باید آنچه را به درد آینده مى‌خورد برداشت».

پرهیز از جمع‌های روشنفکری
افغانی علاقه‌ای به جمع‌های روشنفکری نداشته و در بیشتر مواقع از حضور در این جمع‌ها پرهیز می‌کند، او می‌گوید: «این جمع‌ها از نظر اصالت اجتماعی ضعیف هستند و از سوی دیگر نیز دچار حقد و حسد هستند». از نظر او نویسنده اگر اثری داشته باشد، می‌نویسد و لازم نیست وارد این جمع‌ها شود.

دفتر کاهی بهتر از گل و شیرینی
افغانی در هنگام نوشتن استفاده از خودکار را به نوشتن با مداد ترجیح می‌دهد زیرا معتقد است با خودکار می‌تواند جدی‌تر بنویسد. او وقتی خودکار به دست می‌گیرد، یقین حاصل می‌کند که این آخرین بار است که می‌نویسد و احساس جدی بودن به او سرایت می‌کند.
همچنین افغانی ترجیح می‌دهد کسی که به دیدنش می‌رود، به جای گل و شیرینی، دفتر کاهی برایش ببرد: «هنوز وقتی دفتر کاهی می‌بینم، هوس می‌کنم داستان بنویسم.»
او استفاده از دفتر کاهی را به برگه‌های جدا ترجیح می‌دهد: «دفتر کاهی چون محفوظ است و صحافی شده، انگار می‌گوید مرا خراب نکن، اگر حرفی داری بیا روی من بنویس».

الهام از شعر حافظ
علی‌ محمد افغانی نویسنده‌ای است که برخی از کتاب‌هایش را از یک شعر الهام گرفته‌ است، حتی “شوهر آهو خانم” را نیز از این شعر حافظ الهام گرفته‌ است: پیرانه سرم عشق جوانی به سر افتاد و آن راز که در دل بنهفتم به در افتاد
او می‌گوید: «با این شعر از اول معلوم می‌شود که در کتاب می‌خواهم چه بگویم».

آثار و جوایز
“شوهر آهو خانم” در سال ۱۳۴۰
“شادکامان دره قره‌سو” در سال ۱۳۴۴
“حاج الل‍ه باشی” اشاره‌اى تمثیلى به دوران حکومت محمدرضا شاه (پهلوى دوم)
“سیندخت” در سال ۱۳۶۶
“شلغم میوهٔ بهشته” در سال ۱۳۵۵
“یافته‌های رنج” در سال۱۳۶۱
“بوته زار”
“محکوم به اعدام” در سال ۱۳۷۰
“دکتر بکتاش” در سال ۱۳۶۴
“همسفرها” در سال ۱۳۶۴
“دختر دایی پروین”
“صوفی صحنه، دزد کنگاور”
“دنیای پدران و دنیای فرزندان”
“خداحافظ دخت‍رم”
“پیمان، بی یاد تو هرگز” (خاطرات زندان)
“تراژدی نادرشاه” (به زبان انگلیسی)
“سنگی بر روی بافه”

افتخارات
جایزه “بهترین رمان سال ۱۳۴۰” برای رمان “شوهر آهو خانم”
دریافت لوح تقدیر چهارمین دوره‌ جایزه “روزی روزگاری” در سال ۱۳۸۹

اقتباس سینمایی از آثار افغانی
در سال ۱۳۷۵ بر اساس رمان “یافته‌های رنج” سریال و فیلم سینمایی در شبکه اول تلویزیون ایران ساخته شد که موفق به اکران نشد. “مجید بهشتی” کارگردان و تهیه‌کننده این فیلم و سریال بود .
عناصر مهم نویسندگی از دیدگاه افغانی
افغانی خودش را یک نویسنده غریزی می‌داند کسی که غریزی می‌نویسد و راوی اتفاقاتی است که در زندگی برایش رخ داده است. با این حال او نقش تخیل را در نویسندگی بسیار مهم می‏ داند و می‌گوید: «تخیل به نوشته جان می‌بخشد. بدون تخیل قوی کسی نویسنده نمی شود. ذوق هم باید داشت. این‌که کدام واقعه را چه موقع بگویی؟ داستان را از کجا شروع کنی؟ به ذوق نویسنده بستگی دارد. هیچ‌کس از طریق خواندن روش نویسندگی نویسنده نمی‌شود. اگر این‌طور بود که اساتید، دانشگاه باید نویسنده می‌شدند».

از تخیل تا واقعیت در آثار افغانی
همه شخصیت‌های داستان‌های افغانی در ذهنش هستند اما آنچه در ذهن افغانی است این است که شخصیت‌ها را در زندگی اجتماعی دیده‌ است، ولی به علتی مجبور می‌شود اسم آن‌ها را تغییر دهد. او در بیشتر داستان‌هایش نام واقعی شخصیت‌های مثبت را می‌آورد، ولی برای شخصیت‌های منفی اسم مستعار انتخاب می‌کند. او می‌گوید: «الان وقتی خودم به شخصیتهای یکی از رمان‌هایم فکر می کنم، نام‌های واقعی‌شان به ذهنم می آید نه نامهایی که برایشان انتخاب کرده‌ام».
اکثر شخصیت‌های داستان‌های افغانی واقعی هستند، اما او می گوید: «اگر تخیل نباشد واقعیت واقعیت نیست، بعضی از نوشته‌های نویسندگان تخیل ندارد».

نویسندگان مورد توجه علی محمد افغانی
افغانی در مورد نویسندگان مورد علاقه‌اش می‌گوید: «”صادق هدایت [۹]” و “جمال‌زاده [۱۲]” را دوست دارم و در نویسندگان نسل بعد اصالت نویسندگى “محمود دولت ‏آبادى” برایم قابل احترام است و به نظرم “جلال آل‏احمد [۱۳]” در زمینه سفرنامه ‏نویسى و مقاله ‏نویسى خوش درخشیده است. از کارهاى “احمد محمود” هم “زمین سوخته” برایم جالب است. احمد محمود همسایه ‏ها را متأثر از “زمین نوآباد شولوخف” نگاشت.
در رئالیسم مسئله کوچکى انسان مطرح نیست، بلکه بزرگى انسان حتى در جنبه ‏هاى منفى ذاتى ‏اش مطرح مى‏ گردد. “بالزاک” داستان کوتاهى دارد به اسم “سوگند” که بسیار زیبا است. رئالیسم، والایى و پرتوافکنى انسان است، عمق عواطف انسانى است. کتاب “خاطرات زندان” را من با همان کاراکتر حزبى که داشتم نوشتم و نخست عنوان آن “پیمان به راه تو سوگند” بود و بیانگر این مضمون بود که ما توده ‏اى بوده و به حزب توده [۸] وفا داریم. بعدها این اسم به نظرم ابهام ‏آمیز بود و عنوان آن را گذاشتم: “پیمان بى تو هرگز” و در مقدمه نوشتم: به یاد دوستم “اسماعیل محقق دوایى” که به دستور شاه در یک گروه شش نفرى تیرباران شد».

علاقه به هنر و موسیقی ایرانی
افغانی در زمینه موسیقى و علاقه ‏اش به هنر می‌گوید: «کارهاى شجریان [۱۴]همواره برایم لذت‏بخش بوده برعکس هیچ‌گاه نتوانستم با موسیقى کلاسیک فرنگى رابطه برقرار کنم. خیلى هم اهل فیلم نیستم اما “گاو” مهرجویى [۱۵]اثرى بى ‏نظیر و بازى “عزت‏ الله انتظامى” هم فوق ‏العاده است. اصولاً به نظرم سوژه ‏هاى خارجى تقلیدى و تکرارى ‏اند. خیلى اهل مصاحبه هم نیستم و در جمع ‏هاى روشنفکرى اگر دعوتى از من به عمل آمده با کمال میل استقبال کردم».

کوهها وارتفاعات کرمانشاه

كوههاي دالاهو

كوه پراو کرمانشاه

سفيد كوه کرمانشاه

شاهو کرمانشاه

ارتفاعات بمو سرپل ذهاب

ارتفاعات قلاجه

ارتفاعات اطراف قصرشيرين قصرشيرين

كوه پراو

رشته كوه پراو در حقيقت امتداد ارتفاعات الوند است كه با جهت شمال غربي به طرف كوه‌هاي طاق بستان پيش مي رود و پس از طاق بستان به طرف كردستان متمايل مي گردد . اين ارتفاعات سنگي و غير مشجر بوده و داراي معابر محدود است . كوه بيستون بلندترين كوه اين رشته كوه مي باشد . طول رشته كوه پراو از شمال غربي تا جنوب شرقي 62 كيلومتر و عرض آن از شمال به جنوب در پهن ترين نقاط به 26 كيلومتر مي رسد

سفيد كوه

اين رشته كوه در10 كيلومتري جنوب شهر كرمانشاه قرار گرفته و به طرف لرستان امتداد دارد . بلندترين قله اين كوه 2805 متر ارتفاع دارد و اكثر اوقات پوشيده از برف است. خط الرأس كوه سفيد مرز طبيعي بين منطقه درود فرامان و سر فيروز آباد ماهيدشت است. اين كوه همانند كوه هاي دالاهو ، پراو و شاهو جزء زاگرس مرتفع مي باشد . ريزابه هاي دامنه شمالي اين كوه به رودخانه قره‌سو و ريزابه هاي دامنه جنوبي آن به رودخانه مرگ مي ريزد

شاهو

اين ارتفاعات از جنوب شرقي روانسر آغاز شده و به صورت نواري به هم پيوسته به طرف پاوه ادامه داشته و از آنجا تا نوسود در جهت شمال غربي امتداد مي يابد و در حقيقت مرز طبيعي استان كرمانشاه با استان كردستان را شكل مي دهد . قسمت غربي اين كوه به رودخانه سيروان منتهي مي شود . بلندترين قله شاهو در شمال پاوه در حدود 3370 متر ارتفاع دارد و كوه تخت كه 2985 متر ارتفاع دارد دنباله كوه شاهو بوده و در همان خط سير ادامه داشته و به بخش رزاب منتهي مي گردد .

ارتفاعات بمو

اين ارتفاعات كه جزء زاگرس چين خورده مي باشد به صورت نواري از شمال به جنوب در شمال غرب منطقه از گله در طول خط مرز ايران و عراق امتداد دارد . بلندترين قله اين ارتفاعات 1842 متر ارتفاع دارد

ارتفاعات قلاجه

اين ارتفاعات كه با جهت شرقي ـ غربي شكل گرفته اند ، حد فاصل استان هاي ايلام و كرمانشاه را شكل مي دهند . تمام اين ارتفاعات داراي درخت و درختچه هاي خودرو مي‌باشد . بلندترين قله آن 2355 متر ارتفاع دارد .

ارتفاعات اطراف قصرشيرين

در اطراف قصرشيرين نيز ارتفاعاتي وجود دارد كه از جمله آنها مي توان به ارتفاعات بازي دراز با ارتفاع 2320 متر ، آق داغ با ارتفاع 2105 و كوه سه سر با ارتفاع 2593 متر اشاره كرد

كوه آتشكده يا آتشگاه

رشته كوهي است كه از كوه شاهو جدا گشته و از مغرب روستاي شمشير واقع در اورامانات گذشته و به دره رودخانه سيروان منتهي مي گردد . بلندترين قله اين رشته كوه در حدود 2462 متر ارتفاع دارد كه خط رأس آن حد طبيعي پاوه و جوانرود را شكل مي‌دهد. كوه گزن دنباله كوه آتشكده بوده كه در غرب رودخانه سيروان مرتفع مي گردد . ارتفاع بلندترين قله اين كوه 2389 متر مي باشد .

كوه نوا

رشته ارتفاعات نوا در جنوب رشته كوه هاي دالاهو قرار گرفته كه تنگه پاطاق بين اين دو رشته كوه واقع گرديده است . بلندترين قله آن در جنوب روستاي سرميل در حدود 3288 متر ارتفاع دارد .

ارتفاعات حد فاصل شهرستان كنگاور ، صحنه و سنقركليايي

در حد فاصل شهرستان كنگاور ، صحنه و سنقركليايي كوه هاي مرتفع و متعددي قرار دارد كه مهمترين آنها عبارتند از كوه كمر زرد با ارتفاع 2273 متر ، هزار خاني پائين با ارتفاع 3420 متر ، دالاخاني با ارتفاع 3126 متر ، بدر با ارتفاع 3265 متر ، سيردوله با ارتفاع 2485 متر ، پنجه علي با ارتفاع 2883 متر ، سردره شمالي با ارتفاع 2753 متر ، كوه گر با ارتفاع 2430 متر ، امروله با ارتفاع 2987 متر نخود چال با ارتفاع 3322 متر ، كوه هجر با ارتفاع 2253 متر

كوه آتشكده يا آتشگاه پاوه

كوه نوا

ارتفاعات حد فاصل شهرستان كنگاور ، صحنه و سنقركليايي صحنه

استان کرمانشاه

استان کرمانشاه در غرب ایران واقع شده‌است. جمعیت این استان بنا بر برآوردهای سال ۲۰۰۶ – ۱٬۹۰۲٬۷۶۰ نفر است.

مرکز این استان شهر کرمانشاه است که دارای حدود ۷۶۵٬۰۷۵ نفر جمعیت است  که ۱٬۴۱۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد.

اين استان در گذشته يكی از مراكز ساسانیان بوده‌است و از همین دوره آثار بسیار زیاد و ارزشمندی در این استان مانند تاق بستان،كتيبه بيستون و معبد آناهيتا باقی مانده‌است و در طی سده‌های گوناگون نیز به دلیل جایگاه ویژه راهبردی این شهر دارای اهمیت ویژه‌ای بوده‌است. امروزه نیز از مهم‌ترین شهرهای غرب ایران به شمار می‌رود.

دیوار و ستون های معبد آناهیتا

کرمانشاه را از دید گوناگونی آب و هوائی و قومی و مذهبی هند ایران لقب داده‌اند چرا که از لحاظ آب و هوایی دارای چهار فصل در یک زمان است برای نمونه قصر شیرین دارای آب و هوای گرم و سنقر و پاوه دارای آب و هوای سرد و کرمانشاه دارای آب و هوای معتدل هستند در این استان قومیت‌های کرد, لک, فارس, ترک و عرب در کنار هم زندگی می‌کنند. از دیدگاه مذهبی نیز دارای گونه گونی بسیار زیادی است. به طور مثال پیروان کیشهای شیعه، سنی، اهل حق (یارسان)، مسیحی (ارمنی)، آشوری، و یهودی در این استان در کنار هم زندگی آشتی آمیزی دارند.

اکثریت مردم کرمانشاه به زبان کردی و [فارسی] صحبت می‌کنند.

یکی از مهم‌ترین آثار این استان سنگ‌نگاره بیستون است که بزرگ‌ترین سند به جا مانده از روزگار هخامنشیان به شمار می‌رود و به سه زبان توسط داریوش بزرگ شاهنشاه هخامنشی بر کوه اسطوره‌ای بیستون حک شده‌است. افزون براین بیستون نماد مهر است چرا که از خود گذشتگی فرهاد، نام این کوه را با عشق جاودانه شیرین و فرهاد که الهام بخش بسیاری از نویسندگان و سرایندگان نامدار ایران همچون نظامی گنجوی بوده درهم سرشته‌است. از همین رو یکی از القاب مهم شهر کرمانشاه (خاک عشق) است.

كرمانشاه در دوران پيش از تاريخ

كرمانشاه از لحاظ بقايای سكونت‎های پيش از تاريخ يكی از مناطق بسيار غنی و مهم در ايران و غرب آسيا است. قديمی‎ترين آثار سكونت بشر در كرمانشاه مربوط به پارينه سنگی قديم است كه شامل چند تبر دستی سنگی است كه در منطقه گاكيه و غرب هرسين يافت شده است.اين آثار دست‎کم حدود 200 هزار سال قدمت دارند. آثار مهمی از دوران پارينه سنگی در غارهای كرمانشاه كشف شده است كه مربوط به دوره‎های پارينه سنگی ميانی، جديد و فراپارينه سنگی است. نخستين غاری كه در ايران كاوش شد در بيستون كرمانشاه قرار دارد كه تنها بقايای استخوانی انسان نئاندرتال در ايران در آن كشف شده است. آثار سكونت نئاندرتال‎ها همچنين در ساير غارهای بيستون چون غار مر تاريك و غار مر آفتاب كشف شده است. در غارهای شمال شهر كرمانشاه مثل قبه و دو اشكفت نيز ابزار هاي سنگی اين دوره يافت شده است.از دوره پارينه سنگی جديد و فراپارينه سنگی نيز آثاری در غارهای مرخريل و كوليان كشف شده است. از كهنترين آثار سكونت روستا نشينی اوليه در غرب آسيا چندين مكان در اطراف كرمانشاه قرار دارند كه از ميان آن‎ها می‎توان به گنج‎دره در غرب هرسين و سراب و آسياب در شرق كرمانشاه اشاره كرد. گفتنی است كه قديميترين مدارك اهلی كردن بز در تپه گنج دره شناسايی شده است كه نتايج مطالعه آن اخيرا به وسيله پرفسور مليندا زيدر در نشريه معتبر ساينس منتشر شد.

ریشهٔ نام

نام کرمانشاه از دوره ساسانیان بر این شهر گذارده شده‌است. در دوران اسلامی این شهر را «قره میسین» می‌خوانده‌اند. در یک مکتوب نام کرمانشاه را نخست لقب بهرام کرمانشاه (بهرام چهارم) نوشته‌اند از این رو که پیش از شاهی فرمانروای کرمان بوده‌است. پس از پادشاهی او به افتخارش نام این شهر را کرمانشاه گذاشتند. در کتب قدیم که به زبان کردی است شهر کرمانشاه را {(مای)~ (ماد)} گفته‌اند. دکتر میرجلال‌الدین کزازی، پژوهشگر، با این استدلال که «پادشاهان ساسانی در هر مکانی که حکومت بوده‌اند، بنایی به یادگار گذاشته‌اند، حال آن که در کرمانشاه چنین بنایی وجود ندارد» نوشته این مکتوب را رد می‌کند. ازین رو بسیاری بر این عقیده‎اند که این واژه احتمالا از همان واژه کرمانج مشتق گردیده است. هنوز در بسیاری از مناطق این استان، کرمانشاه را «کرماشان» می‌خوانند. به احتمال زیاد ریشه‎ی نام کرمانشاه، کرمانج، کرمانجان و کرماشان است.

در سال‎های نخستین پس از انقلاب 57 نام این شهر را «باختران» گذاشتند تا این که بعد از اعتراض مردم استان دوباره نام پیشین و تاریخی کرمانشاه (کرماشان) را بر آن بازگرداندند. واژه کرمانشاه از زمان قاجاریه در مکاتبات دیوانی عنوان شده‌است.

محله‌های قدیمی کرمانشاه

فیض آباد
چال حسن خان
چال سلیمان خان
کل حواس
درطویله (توپخانه)
تیمچه
راسته بازار
وزیری
رشیدی
تپه فتحعلی خان
آبشوران
کاشیکاری
کوچهٔ لک‌ها
جوانشیر
جلیلی(آقا شیخ هادی)
سراب قنبر
دبیراعظم
پل چوبی
مصوری
کوهساری
صابونی
سه راه خانقاه
سرچشمه
سر تپه
مسیر نفت
شابختی
پل اجلالیه
ناصری
چهارراه آخرت
سرقبر آقا
سید فاطمه
زندان شهری
گمرک
امیرکبیر
سه راه محمودی
چاه صاحب زمان
بهار
باغ دلگشا
لشگر
چهل متری سیروس
بازار زرگرها
سقاخانه
مصلا
سینهٔ گل زرد
بازرگانی
کوچه ثبت
کچل‌آباد
چنانی
مصدق
شهرداری سابق
سکوی حشمت السلطنه
تاریکه بازار
علاف خانه
سبزه میدان
تیمچه سید اسماییل
چراغ برق
تفنگسازها
صندوق سازها
مسگر خانه
بزاز خانه
سنگ معدن
گذز صاحب جم
چال درویشها
برزه دماغ
پشت بدنه
کوچه قلیچ خان
قهوه خانه احمد ولایتی
قهوه خانه ضرغام
قهوه خانه قنبر
جلوخان
دروازه
جمخانه
جمخانه ارتش
اربابی
منزه
ده مجنون

محله‌های جدید

خیام
شهرک بعثت
شش بهمن (22 بهمن)
کسری
بلوار سجاد
فردوسی
شماره دو
شریعتی
کوی فرهنگیان
الهیه
شهرک پرواز
شهرک پردیس
شهرک ژاندارمری
متخصصین
شهرک معلم
کارمندان
شهرک دارایی
بهار
آبادانی و مسکن
شهرک ظفر
رسالت
آریاشهر
کیهانشهر
رشیدی
حافظیه
شهرك بهداري
شهرك نجفي
شهرک دادگستری

صنايع
مهم ترین صنایعی که هم اکنون در کرمانشاه فعالیت می کنند به شرح زیر است:
پالايشگاه نفت
مجتمع پتروشيمي کرمانشاه
کارخانه سیمان غرب
کارخانه های قند
کارخانه شیر و فراورده های لبنی بیستون(خصوصی)
کشت و صنعت ماهیدشت(خصوصی)
كارخانه خانه سازي ايثار كرمانشاه(مجتمع عظيم قطعات بتني)

هتل‌ها و مراکز اقامتی

هتل بین المللی پارسیان کرمانشاه

هتل آزادگان
هتل رسالت
هتل راه کربلا
هتل بیستون
هتل جمشید
هتل داریوش
هتل آپارتمان لیژان
مهمانسرای دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه
خانه معلم

بیمارستان ها

بیمارستان امام علی(قلب و عروق)
بیمارستان امام حسین
بیمارستان امام رضا(فوق تخصصی)*بیمارستان امام رضا,بزرگترین بیمارستان منطقه ی غرب و شمال غربی ایران و یکی از بزرگترین بیمارستان های خاورمیانه می باشد.
بیمارستان آیت الله طالقانی(اورژانس)
بیمارستان امام خمینی(سوانح و سوختگی)
بیمارستان معتضدی(زنان و زایمان)
بیمارستان زاگرس(زنان و زایمان)
بیمارستان سینا(بیماری‌های عفونی)
بیمارستان فارابی(اعصاب و روان)
بیمارستان شهدا
بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی
بیمارستان بیستون

سینماها

سینما آزادی (شهرفرنگ)، سینما پیروزی (آتلانتیک)، سینما استقلال (شهر تماشا)، سینما فرهنگ و سینما صحرا.

کرمانشاه در گذشته دارای 12سالن سینما(مولن روژ،رکس،مهتاب،ایران،متروپل،باربد،بهمن،شهر فرنگ،آتلانتیک،شهر تماشا،صحرا،فرهنگ) بود که پس از پیروزی انقلاب این سالن‌ها متروکه شدند و یا تغییر کاربری دادند. در حال حاضر از میان پنج سینمای شهر کرمانشاه دو سینما(صحرا و شهر تماشا) تعطیل هستند. سینما استقلال(شهر تماشا) پس از آن‌که در سال 1384 توسط صاحب اصلی‌اش از حوزه هنری بازپس گرفته شده تعطیل است. سینما صحرا نیز که در شهرک دولت‎آباد قرار دارد به صورت مخروبه‌ای تحت تملک شخصی قرار دارد.


نشریه هاهفته نامه ها:
باختر ، غرب ، نقد حال ، کرمانشاه ، کرمانشاه1400 ، ندای جامعه(ده نگی کومه له گه) ، بیستون ، آوای کرمانشاه ، ابوذر ، بازی دراز ، نجوا ، نسیم غرب ، صفیر غرب

سراب ها

سراب نیلوفر
سراب قنبر
سراب تاقبستان
سراب یاوری
سراب خضرزنده
سراب خضرالیاس
سراب جابری
سراب بیستون
سراب سبزعلی
سراب گرم:سرپل زهاب
سراب کاشنبه
سراب چارزبر
سراب قره دانه
سراب کانی ریزه
سراب چرمان
سراب گردکان دار
سراب بیزرک
سراب قورچی واشی
سراب نرره کانی
سراب قلعه زنجیر
سراب توتشامی
سراب کچک بل
سراب باوه شامه
سراب کانی چرمه

پارک‌ها

مجموعه پارکهای طاق ووسان (طاق بستان)(پارک شرقی – پارک غربی،پارک کوهستان)، پارک شاهد، پارک لب آو (لب آب یا 15 خرداد)، پارک لاله، پارک شار(شهر)، پارک شیرین، پارک فانفار (شهربازی)، پارک جانبازان و پارک معلم

مساجد تاریخی

مسجد عمادالدوله
مسجد حاج شهباز خان
مسجد آیت الله بروجردی
مسجد چهلستون(جامع)
مسجد شافعی ها
مسجد دولتشاه
مسجد شاهزاده

آثار پيش از تاريخ

گاكيه
غار دو اشكفت
غارهاي بيستون
غار قبه
غار كل داوود
غار ورواسي
پناهگاه وركيني
غار كوليان
غار وزمه
پناهگاه يوان
آوي خر
تپه گنج دره
تپه سراب
تپه آسياب
تپه چيا جاني
تپه تووه خشكه
تپه ورگر

برای خرید موبایل، تضمین اصالت کالا همه گوشی‌های موبایل مهم است

در دورانی که اقتصاد جهانی شده و برندهای موفق از مرزها عبور کرده‌اند، برندها در سطوح مختلف با هم رقابت می‌کنند. گاهی اوقات میان دو برند چنان رقابت نزدیکی شکل می‌گیرد که برندها به ارتقای دائمی محصولات و اهمیت دادن به جزییات نیاز پیدا می‌کنند.

یکی از مهم‌ترین رقابت پایاپای سامسونگ و اپل در تلفن‌های همراه است.از جایی به بعد، محصولات این برند مدام با هم مقایسه کلی و جزئی شوند و برتری‌ها و ضعف‌های هر کدام نسبت به دیگری توسط رسانه‌ها و منتقدان و کارشناسان مورد بررسی قرار بگیرد.

سامسونگ چند سالی‌ست که در چند محصول اخیر خود از پردازشگر ساخت خود کمپانی بهره گرفته و وابستگی‌اش به شرکت‌های آمریکایی را کم کرده است اما بر عکس این موضوع صحت ندارد و ایفون برای تولید صفحات ال سی دی خود نیاز به تکنولوژی های سامسونگ که یک شرکت کرده ای است دارد.

برای خرید موبایل، تضمین اصالت کالا همه گوشی‌های موبایل مهم بوده و شرکت معرفی شده در دیجیرو با گارانتی معتبر 18 ماهه گوشی ها را به فروش می‌رساند.

برای اطلاعات بیشتر به مقاله وقتی از «سامسونگ» حرف می‌زنیم از چه حرف می‌زنیم؟ مراجعه نمایید.